19 Relationele vaardigheden

In dit gedeelte worden de basisvaardigheden beschreven om optimaal te kunnen groeien en te bloeien zoals beschreven door dr. Jim Wilder. Door middel van onze trainingen helpen we je die eigen te maken. Als dat lukt gaat alles in het leven beter!!

Vaardigheid 1 - Vreugde delen
Wederzijdse versterking van vreugde door non-verbale gezichtsuitdrukking en toon van de stem die communiceert: “Ik ben blij om bij jou te zijn!”. Hierdoor kunnen we ons verbinden met de ander en een goed functionerend brein ontwikkelen.

Technische beschrijving: Communicatie van Rechter Brein naar Rechter Brein. De meest gewenste emotionele staat van ons brein wordt ontwikkeld door elkaar vreugdevol aan te kijken.

Vaardigheid 2 - Mezelf kalmeren (eenvoudige rust)
Ik kan mijn eigen energieniveau laten zakken op de momenten dat ik dit nodig heb, zodat ik tot rust kom na vreugdevolle, pijnlijke of verwarrende emoties. Deze vaardigheid om mezelf te kunnen kalmeren is de beste garantie voor emotionele en geestelijk gezondheid voor de rest van mijn leven.

Technische beschrijving: Het direct vrij kunnen maken van serotonine door de vegetatieve tak van het parasympathische zenuwstelsel brengt zowel de positieve als verontrustende emotionele toestand tot rust.

Vaardigheid 3 – Een Band vormen tussen twee mensen
De essentie van een veilige band is dat we in staat zijn om ons hechtingscentrum met de ander te synchroniseren. Dat we afstand kunnen verkleinen of vergroten zodat dit bevredigend is voor beiden. Gesynchroniseerde hechtingscentra zijn de basis voor eenvoudige overdracht van relationele vaardigheden.

Technische beschrijving: Deze band in twee richtingen bestaat uit het simultaan activeren van de hechtingscentra (Niveau 1). Dit is synchroniseren op hechtingniveau. Deze activering helpt om een toestand van gesynchroniseerd denken/voelen tot stand te brengen op het niveau van de Cingulate Cortex (Niveau 3). Dit kan alleen worden onderhouden door direct face-to-face contact met een ander.

Vaardigheid 4 - Waardering creëren
Sterke gevoelens van waardering over jezelf of anderen verlichten de onplezierige toestand in ons brein als gevolg van stress. Waardering lijkt erg op de ontspanningsreflex die de melk laat vloeien bij borstvoeding en de warme vergenoegde gevoelens die daarop volgen bij moeder en kind.
Het hoge niveau van het emotioneel welbevinden als gevolg van waardering komt nauw overeen met een gezonde gebalanceerde toestand van het brein en het zenuwstelsel.
Vaardigheid 5 - Familiebanden vormen (een band vormen tussen drie mensen )
Familiebanden stellen ons in staat om vreugde te beleven wanneer mensen van wie we houden een goede band hebben met elkaar. Wij ervaren wat zij voelen en begrijpen hoe zij onze relaties zien door onze familieband (band voor drie). Zoals de vreugde ontstaat in een band tussen twee zo vraagt de vreugde die in een gemeenschap ontstaat een band voor drie of meer.

Technische beschrijving: De Prefrontale Cortex (Niveau 4) bevat de capaciteit om simultaan drie perspectieven te zien.  Als dit gebied goed ontwikkeld is kunnen we begrijpen hoe anderen ons zien en kunnen we participeren in relaties tussen anderen en in groepen. Tevens zijn we in staat misvattingen te corrigeren over hoe we onszelf en anderen zien.

Vaardigheid 6 - De waarden van ons hart herkennen vanuit lijden
(Onze belangrijkste pijn en Kenmerken van ons hart)
Iedereen heeft dingen die specifiek pijnlijk zijn. Dat zijn meestal de plekken waar we emotioneel gewond zijn geraakt. Kijken naar deze dingen helpt om de kenmerken van ons hart, onze unieke identiteit, te herkennen. We lijden meer naarmate we ergens meer om geven. Omdat onze diepste waarden vaak ook het meeste pijn opleveren zien de meeste mensen deze kenmerken vaak meer als kwetsbaarheid dan als waardevolle eigenschappen.
Vaardigheid 7 - Gesynchroniseerde verhalen vertellen (4+ verhalen vertellen)
Als ons brein goed is getraind, onze capaciteit hoog en we niet getriggerd zijn door ons verleden, werkt ons hele brein goed samen. Dat betekent dat de 4 niveaus in het Rechter Brein en niveau 5 (of niveau 4+) van het Linker Brein goed samenwerken. Verhalen vertellen op een manier waardoor je hele brein moet samenwerken is een eenvoudige methode om je brein te trainen en tevens te testen!

Technische beschrijving: De vier niveaus van het Controle Centrum in het Rechter Brein werken samen en maken dat onze taal in de Linker Brein passen bij onze ervaringen. Door verhalen te selecteren met specifieke aspecten van het leven en relaties kunnen we ons brein testen en trainen. Emotionele en geestelijke blokkades verhinderen dat ons hele brein op een gesynchroniseerde manier samenwerkt.

Vaardigheid 8 - Niveaus van volwassenheid identificeren
Het is nodig te weten waar ik me bevind wat betreft mijn ontwikkeling. Dat ik weet wat ik heb gemist en waar ik aan kan werken om te groeien naar volwassenheid.
Het geeft me ook zicht op:
of ik reageer vanuit oud reactiepatroon
of dat ik een ‘gat’ in mijn ontwikkeling ben tegengekomen.
Als mijn niveau van volwassenheid afneemt betekent dit dat mijn emotionele capaciteit uitgeput raakt.
Vaardigheid 9 - Een adempauze nemen (weten wanneer je een pauze nodig hebt)
Aanhoudend contact vraagt om regelmatig rust zodat we niet overspoeld worden.  Deze korte pauzes nemen slechts seconden tijd. Zij die de non-verbale signalen van de ander goed oppikken en hen die rust kunnen geven worden beloond met vertrouwen en liefde.
Vaardigheid 10 -Non-verbale verhalen vertellen
Als we relaties willen versterken, conflicten oplossen of kloven tussen generaties willen overbruggen dan komen we veel verder met de Non-verbale delen van onze verhalen dan met de inhoud van de woorden.

Technische beschrijving: Dit is een oefening voor het Non-VerbaIe Controle Centrum in het de Rechter Brein. Het helpt om de juiste timing en expressie te ontwikkelen voor emotionele en relationele vaardigheden.

Vaardigheid 11 - Naar vreugde (= relatie) terugkeren vanuit de zes negatieve emoties
Als dingen fout gaan is het heel belangrijk dat we leren hoe we relationeel kunnen blijven en ons zelf tot rust kunnen brengen. Onze nood duurt dan minder lang en we raken de ander niet kwijt. We lossen onze “ik ben niet blij om bij jou te zijn” momenten snel op.

Technische beschrijving: Het brein is ingericht om de zes negatieve emoties te kunnen voelen. Angst, boosheid, verdriet, walging, schaamte en wanhoop zijn signalen dat er iets specifieks misgaat. Het is nodig te leren hoe we deze afzonderlijk gevoelens tot rust kunnen brengen en tegelijk onze relaties in stand kunnen houden.

Vaardigheid 12 - Handelen als mezelf in de zes negatieve emoties
Het is belangrijk dat ik als ik het moeilijk heb handel als dezelfde persoon die ik was toen ik de vreugde van het samenzijn beleefde. Een gebrek aan deze training of slechte voorbeelden maakt dat ik de relatie beschadig of me ervan terugtrek (dan ben ik alleen).
Vaardigheid 13 - Zien wat God ziet (kijken met ons hart)
In plaats van alleen te zien wat er fout gaat komen hoop en richting als we onszelf, de ander en de situatie zien zoals die bedoeld zijn. Deze manier van kijken is leidt naar groei! Vergeving vloeit voort uit het idee dat het belangrijker is om het doel van de mensen te zien dan hun misstappen. Het maakt dat we mensen (en gemeenschap) worden die gericht zijn (is) op herstel. Ons hart is het instrument om de dingen te zien zoals God die ziet.
Vaardigheid 14 - Het Sark stoppen
Met dit Griekse woord (ook ‘het vlees’ of ‘de oude mens’ genoemd) wordt bedoeld dat we het leven zien volgens ons menselijk idee hoe de mens en de dingen zouden zijn. De overtuiging dat ik de juiste manier van handelen weet of kan bepalen is het tegenovergestelde van Zien wat God ziet (vaardigheid 13).  De Sark maakt dat mensen worden wat ze hebben gedaan (de som van hun fouten). De kenmerken van de Sark zijn: verwijten, beschuldigingen, veroordeling, roddel, weerstand, wetticisme, zelfrechtvaardiging en eigengerechtigheid.
Vaardigheid 15 - Interactief tot rust komen
De signalen ik op iemands gezicht lees, in het bijzonder de signalen van angst, helpen me te weten of ik teveel van de ander vraag. Soms wil ik het contact op een te hoog energieniveau vasthouden. Snelle herkenning van signalen in het gezicht en bijstelling daarop geeft optimale interactie.

Technische beschrijving: Gebruik van de Ventromediale Cortex, wat deel is van niveau 4 van het Controle Centrum, samen met de intelligente tak van het parasympatisch zenuwstelsel, stelt ons in staat de hogere niveaus van opwinding te beheersen. In plaats van ons de hele weg naar rust te moeten nemen laat dit type geruststellen ons opereren op hoge energieniveaus en geeft het juist genoeg rust om te vermijden dat we overbelast raken. Dit systeem beheerst agressieve, seksuele en roofzuchtige neigingen zodat we schadelijk gedrag kunnen vermijden.

Vaardigheid 16 - Hoge en Lage Energie Reactiestijlen herkennen (Sympathische en parasympatische)
Mijn reactie op de ander wordt vaak bepaald door een Hoge of Lage Energiereactie. Het herkennen van mijn reactiestijl op de ander helpt me om beter om af te stemmen. Het geeft bovendien variatie in mijn eigen reactiepatroon!

Technische beschrijving: Vreugde, boosheid en vrees zijn allemaal emoties die energie produceren (sympathisch, gebaseerd op adrenaline). Verdriet, walging, schaamte en hopeloosheid verlagen ons energieniveau (parasympatisch). De neiging tot Hoge Energiereactie of Lage Energiereactie resulteert vaak in patronen met “achtervolging en terugtrekking” of “boosheid en tranen” in plaats van constructieve reacties.

Vaardigheid 17 - Hechtingsstijlen identificeren
De wijze waarop we in ons vroege leven zijn gehecht laat een van meest langdurige patronen achter in onze persoonlijkheid. Deze patronen veranderen de manier waarop we de realiteit beleven. Aan het ene uiteinde van de schaal hechten we vrijwel geen belang aan onze gevoelens of relaties en aan het andere uiteinde voelen we ons bijna continu gekwetst en denken we aan niets anders dan emoties en relaties. We kunnen ook bang worden voor de mensen die we juist nodig hebben. AI deze factoren vervormen onze waarneming en beleving van de realiteit terwijl het zo reëel en echt voelt. Het herkennen van deze vervormingen helpen ons om er mee om te gaan.

Technische beschrijving: Veilige hechting brengt vreugde, vrede, veerkracht en flexibiliteit als we volwassen zijn. Onveilige hechting kent drie vormen.
De vermijdende hechtingsstijl leidt tot het onderschatten van het belang van emoties en relaties. Deze groep denkt meestal dat alles oké gaat en dat het allemaal niet zo erg is.
Een hyper- of overactieve hechtingsstijl leidt tot intensiteit en versterking van emoties, pijn en noden. Deze groep voelt zich snel gekwetst of denkt dat anderen dat zijn.
De derde stijl is een gedesoriënteerde, gedesorganiseerde stijl. Dan ben je juist bang voor de mensen die je lief zijn en nodig hebt.

Vaardigheid 18 - Tussenbeide komen als het brein vast zit (disharmonie op vijf niveaus van het brein en pijn)
Door de karakteristieke pijn op elk van de vijf niveaus in het brein te herkennen kun je de moeilijkheden duiden en een oplossing vinden. Het type pijn geeft ons een richting over de soort oplossing die we nodig hebben als iemand “het allemaal niet meer op een rijtje kan krijgen” of “vast komt te zitten” zoals we dit verlies van synchronisatie noemen.

Technische beschrijving: Er zijn vijf niveaus in het brein, (4 Rechts, 1 Links). Door de karakteristieken van elk te kennen kunnen we herkennen welk niveau vastzit en welke interventies kunnen helpen. Bijvoorbeeld: uitleg zal helpen voor Niveau 5 maar zal niet helpen voor Niveau 2 angst zoals hoogtevrees.

Vaardigheid 19 - Herstellen uit Complexe Emoties (Omgaan met combinaties van de zes negatieve Emoties)
Als we eenmaal hebben geleerd om vanuit elk van de zes negatieve emoties te kunnen handelen als ons zelf en naar Vreugde kunnen terugkeren, kunnen we beginnen dit te leren in de situatie waar zich combinaties voordoen van deze zes emoties. Schaamte en boosheid combineren tot vernedering. Angst en hopeloosheid (ook met bijna elk ander gevoel) vormt schrik. Deze gevoelscombinaties kunnen je uitputten en zijn moeilijk te kalmeren.

Vertaling van : http://www.thrivetraining.org/nineteenskills.html.

De zes negatieve emoties:
1)         Boosheid         – Ik wil dat het gewoon stopt
2)         Angst               – Ik wil weg
3)         Verdriet          – Ik heb iets in mijn leven verloren.
4)         Walging          – Dit is niet goed voor mij (geeft geen levenskracht).
5)         Schaamte        – Ik breng je geen vreugde.
6)         Wanhoop        – Ik kan het niet doen met de tijd en de mogelijkheden die ik heb.